De papier- en kartonindustrie is een energie-intensieve bedrijfstak. Met een totaal verbruik van 32 PJ (Peta-Joule), hoort de industrie tot de grootverbruikers. De Nederlandse bedrijven gebruiken jaarlijks zo'n 1,1 miljard m3 aardgas. Dankzij de Warmte Kracht Installaties (WKK = Warmte Kracht Koppeling) die 17 fabrieken geïnstalleerd hebben, is de sector wel een netto producent van elektriciteit.

Verantwoord energiegebruik
Hoge energiekosten zorgen ervoor dat de beschikbaarheid van energie, de wetgeving eromheen en vooral energie-efficiency en emissiehandel belangrijke onderwerpen zijn binnen de branche. Ook de ambitie om een milieuvriendelijke bedrijfstak te zijn, benadrukt het belang dat wordt gehecht aan een verantwoord energieverbruik. Binnen de industrie levert de papier- en kartonsector haar bijdrage om de Nederlandse Kyoto-doelstellingen te halen.

Samen met de overheid
Een van de middelen om deze doelstelling te halen is het afsluiten van convenanten met de overheid. Al vanaf de oliecrisis in 1973 is samen met de overheid aan het onderwerp gewerkt, eerst door middel van onderzoeken, later in de Meerjaren Afspraken Energie (MJA). Op dit moment maken de bedrijven deel uit van het Convenant Benchmarking Energie Efficiency. Samen met de overheid werkt de Koninklijke VNP aan het systeem van emissiehandel in CO2-rechten.

Halvering energieverbruik per eindproduct
De Koninklijke VNP is samen met het Ministerie van Economische Zaken een innovatieproject gestart: de Energietransitie Papierketen. Doelstelling is een halvering van het energieverbruik per eindproduct (doos, krant, magazine etc) in het jaar 2020. Dit traject omvat de gehele papierketen, van oudpapierbranche en papierindustrie tot en met de uitgevers en gebruikers van kartonnen verpakkingen. Minister Brinkhorst verrichtte de aftrap hiervoor op 28 mei 2004. Met dit traject werkt de sector aan een duurzame en competitieve sector.